Sparren met Christa Blog Over Lerna

Wat is het verschil tussen vaardigheid en gedrag?

Skier woman, extreme winter sports. follow me concept, couple love hand leads. Pop art retro vector illustration comic cartoon vector vintage kitsch drawing - 95661336

Ik open de gordijnen en zie één centimeter verse poedersneeuw liggen.

Na een week ploeteren in de papsneeuw, is dit een godsgeschenk.

Mijn hoofd raakt alleen een beetje in de war.

Als die hard snowboardster heb ik de afgelopen week net leren skiën.

Het lijkt me daarom verstandig om nog even door te oefenen op de ski’s. Maar tegelijkertijd wil ik nu even jakkeren op mijn snowboard. Help, keuzestress!

Even later scheur ik op mijn plankje over de maagdelijke sneeuw.

Bij de skilift glip ik graag in het meest rechter stoeltje. Ik ben toch alleen en dat stoeltje pakt toch bijna niemand. Dan hoef ik mijn achterste binding niet los te maken, wat mij zeker 30 seconden per afdaling scheelt!

“Hé gedraag je een beetje!” hoor ik principieel uit de rij bij de lift. “Oh sorry”, Ik krimp in elkaar.

Met pijn in mijn hart laat ik het rechterstoeltje leeg de hoogte in verdwijnen. “Gaat u maar eerst”.

In het volgende rechterstoeltje kijk ik uit over de witte bergen en denk: Straks ga ik lekker in het restaurant zitten om een blog te schrijven over het verschil tussen vaardigheid (kunnen skiën) en gedrag (op je beurt wachten). Bij deze:

Vaardigheden en gedrag lijken op elkaar, maar zijn niet hetzelfde.

Al worden ze wel eens door elkaar gehaald.

Trainingen gaan over vaardigheden, terwijl we gedragsverandering willen bereiken.

Gedragsverandering vraagt om een andere aanpak dan vaardigheden leren.

Wat is het verschil tussen vaardigheden en gedrag?

Een vaardigheid is dat wat je kunt, gedrag is dat wat je doet.

Fietsen is een vaardigheid, de fiets pakken naar de supermarkt is gedrag. Een verkoopgesprek beginnen met een open vraag is gedrag. Precies de juiste vraag op het juiste moment stellen is een vaardigheid.

Vaardigheden leer je in een training of van een collega.

Een bekende methodiek is: voordoen - samen doen – zelf doen. Vaardigheden verleer je niet zo snel. Heb je als kind leren skiën, dan duurt het hoogstens een paar uur voordat je weer soepeltjes de berg af komt.

Gedrag werkt anders.

Gedrag wordt uitgelokt door een trigger uit de omgeving.

Verander je de omgeving dan ben je het gedrag meestal kwijt.

Gedrag is dus lastig te trainen. Gedrag is grillig, het overkomt ons. Zeker als we niet weten hoe gedrag tot stand komt.

Vaardigheden zijn minder omgevingsgevoelig dan gedrag.

Sterker nog, vaardigheden kun je ook toepassen in andere situaties. In het restaurant vertelde een skater net nog dat hij vandaag voor het eerst op een snowboard stond en meteen een 180 kon.

De verschillen in een overzicht

Vaardigheid Gedrag
Wat je kunt, je bekwaamheden Wat je doet, je handelen.
Kun je leren Heb je te ontwerpen
Fietsen De fiets pakken naar de supermarkt
Robuust en blijvend Grillig, onvoorspelbaar
Kijk eens wat ik kan! Hè, wat doe ik nou?
Toepasbaar in meerdere contexten Afhankelijk van een specifieke context

Opleidingen en cursussen zijn voornamelijk gericht op kennis en vaardigheden.

Dat is ook niet gek. Sommige vaardigheden zijn complex en moet je eerst oefenen.

Heeft iemand de vaardigheid geleerd, wil dat niet zeggen dat hij het toepast in de praktijk.

Dat je iets kunt, wil nog niet zeggen dat je het gaat doen.

Dat ik kan skiën, wil nog niet zeggen …

Moeten we dan maar stoppen met trainen van vaardigheden?

Natuurlijk niet. Alleen is opleiden lang niet altijd de beste weg tot gedragsverandering. Terwijl gedragsverandering wel vaak het einddoel is van de opleiding.

Veel gedrag ontstaat zonder training.

Ik vermoed dat we vaak training geven om gedrag te veranderen, waar training helemaal niet nodig is. Een stimulerende omgeving met concrete instructies is vaak genoeg.

In zeven stappen naar gedragsverandering

Als je eens anders te werkt wilt gaan, probeer dan de volgen zeven stappen. Gebaseerd op het gedragsmodel van BJ Fogg:

  1. Bepaal eerst jullie gezamenlijke ambitie.

  2. Noteer zo concreet mogelijk welke gedragingen daarbij horen. Wat doen jullie precies als jullie klantvriendelijk, veilig of proactief werken?

  3. Kies één of twee gedragingen die de minste moeite kosten en het meeste effect hebben.

  4. Maak van elk gedrag een ieniemienie variant. Zo klein dat het onvermijdelijk is om te doen.

  5. Ontwerp een trigger die het gedrag uitlokt. Koppel het gedrag aan een bestaande gewoonte, of een alarm.

  6. Als de trigger is ingericht, wordt het gedrag als vanzelf uitgelokt. Gebeurt dat niet, achterhaal dan de obstakels en haal ze weg.

  7. Is het gedrag gelukt? Vier het dan. Zo wordt het gedrag een gewoonte.

Hieronder een voorbeeld met de nummertjes van de stappen.

Stel je wilt medewerkers beter leren verkopen (1). In plaats van ze op cursus te sturen, bepalen jullie eerst het gewenste gedrag (2):

  • Elke donderochtend samen prospects en klanten bellen.

  • Na elk project een evaluatiegesprek met de salesmanager.

  • Elk klantcontact bijhouden in het CRM.

  • Doorvragen nadat een klant iets vertelt.

Jullie besluiten dat het evaluatiegesprek met de salesmanager het gemakkelijkste en effectiefste is (3). Eén projectleider gaat het uitproberen (4) en dit wordt de trigger (5): nadat het testen van de demo, plant de projectleider de evaluatieafspraak in.

De projectleider is bang dat de salesmanager verkoperig gaat doen tijdens de evaluatie (6). De salesmanager belooft haar mond te houden tijdens de evaluatie en zowaar: de evaluatie staat ingepland. Hoera (7)!

Deze blog triggerde mij om toch weer mijn ski’s erbij te pakken.

Mijn lichaam had het snowboarden nog in het geheugen, waardoor het skiën een stuk sneller ging.

Het veilige oefenen van mijn skitechniek kon ik omzetten in gedrag: verstand op nul en gaan!

Ga je ook een keertje mee?